Według stanu na koniec 2010 roku w województwie mazowieckim zamieszkiwało 5242,9 tys. osób. W oparciu o prognozy Głównego Urzędu Statystycznego opublikowane w opracowaniu „Prognoza demograficzna dla Mazowsza do roku 2035” w 2035 roku liczba mieszkańców województwa osiągnie 5469,5 tys. osób. Oznaczać to będzie wzrost w stosunku do roku 2010 o 226,6 tys. osób (czyli o 4,3%). Prognozuje się przy tym, iż do roku 2030 występować będzie systematyczny wzrost liczby ludności, a potem jej niewielki spadek. Odnosząc to do sytuacji całego kraju wzrost liczby mieszkańców (ale znacznie mniejszy) przewiduje się jeszcze w województwach małopolskim i pomorskim.
Wzrost liczby ludności na Mazowszu dotyczyć ma terenów miejskich, dla terenach wiejskich charakterystyczny jest trend odwrotny. Przyczyną tego jest między innymi wzrost migracji ze wsi do miast. Szczególną rolę pełni w tym procesie aglomeracja warszawska, przyciągająca mieszkańców z całego województwa. Liczba mieszkańców ma w okresie 2011 – 2035 wzrosnąć z 1733223 do 1880621 osób, a udział w liczbie mieszkańców województwa – z 32,88% do 34,38% (tabela 1).
Tabela 1. Prognoza ludności w Warszawie na tle województwa mazowieckiego do 2035 r.
|
Wyszczególnienie |
2011 |
2015 |
2020 |
2025 |
2030 |
2035 |
|
Województwo mazowieckie |
5271627 |
5353671 |
5429787 |
5471045 |
5480120 |
5469490 |
|
Miasto Warszawa |
1733223 |
1766784 |
1804402 |
1834283 |
1858182 |
1880621 |
|
Udział procentowy Warszawy w liczbie mieszkańców województwa |
32,88 |
33,00 |
33,23 |
33,53 |
33,91 |
34,38 |
Źródło: Prognoza demograficzna dla Mazowsza do roku 2035, Mazowiecki Ośrodek Badań Regionalnych, Warszawa 2011.
Na poziomie podregionów dodatnia dynamika mieszkańców dotyczyć ma właśnie terenów samej aglomeracji (plus 9,3%), podregionu warszawskiego wschodniego (13,3%) oraz warszawskiego zachodniego (17,9%). Podregiony pozostałe charakteryzować się mają natomiast tendencją odwrotną, w dużej mierze w wyniku migracji ich mieszkańców do stolicy i jej najbliższej okolicy.
Właśnie wzrost zainteresowania zamieszkaniem w ościennych powiatach ma stanowić najbardziej charakterystyczny trend demograficzny najbliższych lat. Największe przyrosty liczby mieszkańców prognozowane są dla powiatów piaseczyńskiego (o 46,4%), grodziskiego (o 29,9%), legionowskiego (o 28,9%), wołomińskiego (o 23,1%) oraz warszawskiego zachodniego (o 21,2%). Są to powiatu o rozwiniętej infrastrukturze, cechujące się niższymi kosztami inwestycji mieszkaniowych, a jednocześnie dobrze skomunikowane ze stolicą. To wszystko sprawia, iż stają się coraz bardziej atrakcyjnym miejscem zamieszkania, swoistą sypialnią dla osób zatrudnionych na terenie Warszawy.
Charakterystycznym zjawiskiem są przy tym zmiany w strukturze demograficznej mieszkańców, z których na pierwsze miejsce jeżeli chodzi o konsekwencje dla rynku pracy wysuwa się ujęcie grup wiekowych. Przewiduje się, że w 2035 roku istotnie zmaleje liczba ludności w wieku przedprodukcyjnym (do 17 roku życia) oraz produkcyjnym (od 18 do 59 w przypadku kobiet i 64 w przypadku mężczyzn roku życia). W pierwszej z tych grup spadek liczby ludności w całym województwie ma wynieść 2,4 punktu procentowego, w drugiej – 5,5 punktu procentowego. Nieco inaczej przedstawiać się ma sytuacja w aglomeracji warszawskiej. Przede wszystkim prognozuje się nieznaczny wzrost liczby mieszkańców w wieku przedprodukcyjnym (o 0,3 punktu procentowego). O 4,4 punktu procentowego zmaleje natomiast liczba ludności w wieku produkcyjnym (tabela 2).
Tabela 2. Ludność według ekonomicznych grup wieku w Warszawie na tle województwa mazowieckiego w 2010 r. oraz prognoza dla 2035 r.
|
Wyszczególnienie |
Ludność |
||||
|
Ogółem |
w wieku |
||||
|
przedprodukcyjnym (do 17 roku życia) |
produkcyjnym (18 – 59 / 64) |
poprodukcyjnym (60 / 65 i więcej) |
|||
|
w odsetkach |
|||||
|
Województwo mazowieckie |
2010 |
100,0 |
18,6 |
63,6 |
17,8 |
|
2035 |
100,0 |
16,2 |
58,1 |
25,7 |
|
|
Miasto Warszawa |
2010 |
100,0 |
15,0 |
63,9 |
21,1 |
|
2035 |
100,0 |
15,3 |
59,5 |
25,2 |
|
Źródło: Prognoza demograficzna dla Mazowsza do roku 2035, Mazowiecki Ośrodek Badań Regionalnych, Warszawa 2011.
Przedstawione zmiany wywoływać będą skutki w sferze gospodarczej. Ze względu na proces starzenia się społeczeństwa już dziś mówi się o wzroście zapotrzebowania na niektóre typy usług, takie jak ochrona zdrowia czy opieka społeczna, które wymagają napływu pracowników o określonych predyspozycjach i kwalifikacjach. Stanowi to ogromne wyzwanie dla rynku pracy i szkolnictwa zawodowego, wymagające podjęcia działań dostosowawczych w zakresie zapewnienia podaży odpowiednich pracowników.



